روایت کبود

فیروزه‌ای، آسمانِ روز.
لاجوردی، آسمانِ غروب.

رنگ

فیروزه‌ای و لاجوردی

معماری ایرانی را تجلی‌گاه پیروزی شکل و رنگ نامیده‌اند و در این میان رنگ آبی، با دو ته‌رنگ لاجوردی و فیروزه‌ای، بیرق همیشه‌برافراشتهٔ این پیروزی است.

فیروزه‌ای اشاره‌ای است به رنگ آسمان در طول روز، که زمان کار است و فعالیت. لاجوردی نشانه‌ای است از آسمان در لحظات غروب؛ دقایقی اندک اما بسیار غنی، که شب را، هنگام تأمل و تفکر، به انتظار می‌نشیند.

معماری

مسجد کبود، فیروزهٔ جهان اسلام

هر چند اصفهان باشکوه رشک جهانیان است، جایگاه نخست از آن یادگار غبارگرفتهٔ تبریز است که قریب به دو سده پیش‌تر، فیروزهٔ جهان اسلام نامیده می‌شد: مسجد کبود.

نامش برگرفته از غوغای فیروزه‌ای‌ها و لاجوردی‌هایی است که بر کاشی‌کاری منحصربه‌فردی متجلی شده‌اند؛ کاشی‌هایی که سرتاپای بنا را درمی‌نوردید و خشت بی‌قدر آن را به قوّهٔ خیال به زر ناب بدل می‌کرد.

تبریز

شهری کوهستانی، استاد طبخ ماهی

تبریزیان بی‌شبهه شیوخ اطعمه‌اند. از عجایب هنرشان آن است که در عمل‌آوردن مواد اولیه استادی تمام دارند؛ اغلب حتی ماهرانه‌تر از اقوامی که خود تولیدکنندهٔ آن مواد اولیه‌اند.

آذربایجان سرزمینی کوهستانی است و آن را به دریا راهی نیست؛ اما این همه مانع از آن نیست که ذوق تبریزیان در طبخ ماهی خوش ندرخشد.

ماهی خوب

آوردگاه دو هنر

هم‌چنان که رنگ در مسجد کبود به اوج می‌رسد، ماهی نیز به شیوهٔ پخت تبریزیان صورت برتر خود را به دست می‌آورد. مطبخ ماهی خوب آوردگاه این دو هنر است.

لاجوردی سیر یادآور اندرونهٔ گنبدخانهٔ مسجد کبود است و نورپردازی ظریف سفیدرنگ بر روی آن، نقوش گیاهی کاشی‌کاری‌های مسجد را تداعی می‌کند. ماهی برای تبریزیان نه یک غذا، که یک فرهنگ است.

نوشتهٔ دیوار سالن

نمکِ دریا، فلفلِ تازه‌ساب

زعفرانِ دم‌کشیده، سیرِ کوبیده

آب‌لیموی تازه، روغنِ زیتونِ بکر

سبزی‌های معطر، تمرِ هندیِ اصیل

کره‌ی طلایی، طعم مدیترانه‌ای

ادویه‌های جنوب، سلیقه‌ی طبخ شمال

دودِ آتشِ ملایم، ماهیِ تازه‌ای

که طعمِ دریا را تا قلبِ سفره می‌آورد